Mobil uygulama yaptırmak: süreç, maliyet ve dikkat edilecekler

Mobil uygulama yaptırmak isteyen çoğu işletme aynı sorularla başlar: Ne kadar tutar, ne kadar sürer, Android mi iOS mu? Bu soruların cevabı, uygulamanın ne yapacağına bağlı. Aşağıda, kendi uygulamalarımızı App Store ve Google Play'de yayınlarken edindiğimiz tecrübeyle, sürecin adımlarını ve dikkat etmeniz gerekenleri anlattık.

1. Önce ihtiyacı netleştirin

İyi bir uygulama, çözdüğü sorunla başlar. Görüşmeye gelmeden önce şu soruların cevabını kabaca yazmanız işi hızlandırır:

• Hangi sorunu çözecek? Örneğin "şoförler fişleri kaybediyor", "müşteriler siparişini telefonla soruyor".
• Kim kullanacak? Müşterileriniz mi, çalışanlarınız mı, ikisi birden mi? Her kullanıcı türü ayrı ekran ve yetki demektir.
• İlk sürümde mutlaka olması gerekenler neler? Her şeyi ilk sürüme sığdırmaya çalışmak süreyi uzatır. Önce temel işi yapan bir sürüm, sonra eklemeler daha sağlıklıdır.
• Bugün bu iş nasıl yapılıyor? Kullandığınız Excel tabloları, formlar ya da programlar, yazılımın hangi bilgileri tutacağını gösterir.

2. Android mi, iOS mu, ikisi birden mi?

Türkiye'de telefonların büyük kısmı Android, ama iPhone kullanıcıları da azımsanmayacak kadar çok. Müşterilere yönelik bir uygulamada genellikle ikisi birden gerekir. Eskiden bu, iki ayrı uygulama yazmak demekti. Bugün React Native gibi teknolojilerle iki platform çoğu zaman tek kod tabanından geliştirilebiliyor; bu da süreyi ve maliyeti belirgin şekilde düşürüyor.

Yalnız çalışanlarınızın kullanacağı bir uygulamada, herkes Android kullanıyorsa yalnız Android ile başlamak da mantıklı olabilir.

3. Uygulamanın görünmeyen kısmı: sunucu ve yönetim paneli

Telefondaki ekranlar işin yalnız bir kısmıdır. Veriler bir sunucuda saklanır, kullanıcılar giriş yapar, bildirimler gönderilir. Çoğu projede ayrıca bir yönetim paneli gerekir: kayıtları görmek, kullanıcıları yönetmek, rapor almak için. Teklif alırken sunucunun, veritabanının ve panelin kapsamda olup olmadığını mutlaka sorun.

4. Maliyeti ve süreyi belirleyen kalemler

"Bir uygulama ne kadar tutar?" sorusunun tek bir cevabı yok, ama fiyatı belirleyen kalemler bellidir:

• Ekran sayısı ve karmaşıklığı: Basit bir liste ekranı ile çok adımlı bir form aynı emeği istemez.
• Kullanıcı türleri ve yetkiler: Yönetici, çalışan, müşteri gibi roller arttıkça iş büyür.
• Entegrasyonlar: Ödeme (örneğin PayTR), SMS, e-posta, muhasebe programı ya da kurum sistemleriyle bağlantı.
• Bildirimler ve hatırlatmalar: Zamanlanmış hatırlatmalar ve kişiye özel bildirimler.
• Abonelik ve uygulama içi satın alma: Mağaza kuralları ve test süreçleri ayrı emek ister.
• İnternetsiz çalışma: Bağlantı yokken kayıt girip sonra göndermek, ciddi bir altyapı işidir.

Sağlıklı bir teklif, bu kalemleri tek tek yazan, kapsamı ve süreyi açıkça belirten bir tekliftir.

5. Mağaza yayını: unutulan adım

Uygulamanın bitmesi, mağazada yayında olması demek değildir. Bu aşamada bilmeniz gerekenler:

• Geliştirici hesapları: Apple Developer Program yıllık 99 dolar, Google Play geliştirici hesabı tek seferlik 25 dolardır. Uygulamanın kimin hesabında yayınlanacağına baştan karar verin.
• İnceleme: Her iki mağaza da uygulamayı yayından önce inceler. Eksik açıklama, çalışmayan bir test hesabı ya da kurallara uymayan bir ödeme akışı reddedilme sebebidir.
• Gizlilik beyanları: Uygulamanın hangi verileri topladığını mağazalara beyan etmeniz ve bir gizlilik politikası yayınlamanız gerekir.
• Hesap silme: Kullanıcının uygulama içinden hesabını silebilmesi her iki mağazada da zorunludur.
• Test süreçleri: Google Play'de yeni kişisel geliştirici hesapları için yayından önce kapalı test şartı vardır; bunu takvime eklemek gerekir.

6. Yayından sonra

Uygulama yayınlandıktan sonra da bakım ister. Apple ve Google her yıl işletim sistemlerini günceller; Google Play, uygulamaların yeni Android sürümlerini hedeflemesini düzenli olarak zorunlu tutar. Kullanıcılardan gelen geri bildirimler de yeni özellik ihtiyaçları doğurur. Bu yüzden destek ve güncelleme işinin nasıl yürüyeceğini baştan konuşun.

Yazılım ekibine sormanız gereken sorular

• Mağazada yayında olan, kendi geliştirdiğiniz uygulamalar var mı? İndirip deneyebilir miyim?
• Sunucu ve yönetim paneli teklife dahil mi? Sunucuyu kim yönetecek?
• Mağaza yayınını ve incelemeyi siz mi yürüteceksiniz?
• Uygulama yayınlandıktan sonra hata düzeltme ve güncellemeler nasıl olacak?
• Kaynak kod ve hesaplar kimde kalacak?

Bu soruların cevabı net olan bir ekiple çalışmak, sürprizleri en aza indirir. Kendi uygulamalarımızı nasıl geliştirdiğimizi ürünler sayfamızda, hizmetimizin ayrıntılarını mobil uygulama geliştirme sayfasında görebilirsiniz.